De naakte keizers van de psychoanalyse (Artsenkrant)

[Sisyphus]

De naakte keizers van de psychoanalyse

De jonge filosoof Maarten Boudry neemt zaterdag de Skepp-prijs voor de beste scriptie van het jaar in ontvangst. Hij wordt bekroond voor zijn thesis ‘de naakte keizers van de psychoanalyse'. Daarin verzamelde hij al het bewijsmateriaal over de psychoanalyse als pseudowetenschap.

Boudry ontleende de titel van zijn thesis vreemd genoeg bij een aanhanger van de psychoanalyse, Paul Verhaeghe. Die vergeleek Freud met het kind uit het sprookje van Andersen dat de naakte keizer aanwees "en daarmee de waarheid reveleerde tegen de heersende schijn in".

"In dit werk wil ik aantonen dat die naakte keizer niemand minder dan Freud zélf was," schrijft Boudry zelfverzekerd.

Het resultaat is een vlotte en goed gedocumenteerde thesis. Prof. Wim Betz (Skepp) ziet in de bekroning ook een politiek signaal aan het adres van Rudy Demotte. Die wil immers de psychotherapeuten als aparte beroepsgroep erkennen.



Psychoanalyse ontmaskerd

Maarten Boudry brengt een zeer leesbaar overzicht van de sterk aanzwellende kritiek op de psychoanalyse, die in de jaren 70 op gang kwam. Eerst in de Angelsaksische landen, veel later pas in Frankrijk, het laatste bolwerk van de psychoanalyse. Denk maar aan ‘Le Livre Noir de la Psychanalyse’ (2005) waarin meer dan veertig wetenschappers een kritische balans opmaakten van een eeuw Freud.

Dat de psychoanalyse niet voor rationele kritiek vatbaar is omdat ze gebaseerd is op een ander soort logica, wordt door Boudry weggeveegd. "Waarom zouden astrologen en handlezers niet net zo goed een ‘eigen discours’ kunnen opeisen, dat eveneens voor geen enkele kritiek uit een ander discours ontvankelijk is," vraagt hij zich af.

Boudry voert doorheen zijn hele thesis aan dat de psychoanalyse alle kenmerken vertoont van een anti-empirische pseudowetenschap. De geschiedenis heeft nog andere pseudowetenschappen gekend die een tijdlang furore hebben gemaakt, zoals de frenologie of de astrologie, maar die de vooruitgang van de wetenschappelijke kennis enkel belemmerd hebben en nadien van het toneel zijn verdwenen, luidt het. "Zoals de zaken er nu voor staan, is dat precies het lot dat de psychoanalyse beschoren is," besluit de auteur.

Politiek signaal

Wim Betz, één van de boegbeelden van de Studiecentrum voor kritische analyse van psuedowetenschap en het paranormale (Skepp) wijst ook op de politieke relevantie van de thesis. Er is het wetsontwerp van minister Demotte voor de erkenning van onder andere psychotherapeuten als beoefenaars van de geneeskunde. Van de Franstalige psychotherapeuten zegt de helft ook de psychoanalyse te beoefenen, aan Nederlandstalige kant bekent maar 20% van hen zich tot de theorie van Freud.

"Intussen lobbyen de psychoanalysten zelf ook stevig voor hun erkenning als aparte beroepsgroep," zegt Betz. Een thesis die de psychoanalyse ontmaskert als pseudowetenschap is in dat opzicht ook een politiek signaal.

Uit Artsenkrant
19/2/2007

[lou salom]

Blijkbaar strijden artsen/psychiaters en psychologen/therapeuten om het monopolie om de "ziel" en de "psyche" te "begeleiden" en er "zorg" voor te dragen. Kortom: beiden, zo zou mijn leermeester Nietzsche zeggen, zijn er alleen op uit de mensen in hun christelijke deugden te bevestigen en samen met hun cliënten/patiënten het leven te doden.

Nu ik heb deze thesis niet gelezen en spreek me hier dus uit op basis van deze smalle mededeling hierboven, daar ik hier nieuw ben (zie elders - bam en spam rubriek denk ik). Althans deze discussie over psychoanalyse als pseudowetenschap vs. wetenschap lijkt mij een onderdeel niet van een gevecht tussen wetenschappelijke disciplines, want de Amerikaanse gedragstherapie is maar een reactie op de wijze waarop de Amerikaanse psychoanalytici Freud hebben verloochend met hun ego-psychologie daar waar Skinner, de vader van de gedragstherapie heel wat van Freud overnam). Waarop Lacan dan een succesvolle en in ieder geval inspirerende "retour à Freud" lanceerde. Deze discussie is me meer waard dan een of-of: de 21ste-eeuwse neuropsychoanalyse waarin neurosciences/brain sciences en psychoanalyse (Freud was immers een neuroloog toen de middelen om aan neurologie te doen vergeleken met nu bijzonder armoedig waren) op elkaar betrokken worden en heel hoogstaande neurowetenschappers (Panksapp, Damasio, Mayberg, etc) en psychoanalytici (in België bv. Ariane Bazan, Paul Verhaeghe, Gertrude Van de Vijver, Filip Geerardyn, etc) open voor staan. De Franse Lacaniaanse psychoanalytici, vooral Lacan's schoonzoon, Jacques-Alain Miller zoekt liever de steriele confrontatie, zoals blijkbaar ook deze bekroonde thesis hier, die ik echter niet gelezen heb. Kan er dus niet veel over zeggen.

[asdf]

De behandeling van geestenziekten bestaat vooral uit het communiceren met de patient en medicatie. Maar wat ik vaak mis is het onderwijzen van de patient.

De psychiater houd telkens zijn eigen theorieen voor zichzelf en denkt het te weten. Doordat hij gestudeerd heeft heeft hij meer kennis en dus meer macht over de redenatie van de patient in veel gevallen. Dit betekent dat ik denk dat de psychiaters controle wil houden over zijn patient om meerdere redenen. Hij krijgt er het gevoel van eigenwaarde omdat hij meer weet. De patient kan alleen bewegen binnen de grenzen die gestelt worden door de psychiater zodat er controle onstaan over het handelen en denken van de patient. Dit controle mechanisme lijd dan ook tot hospitalitatie van de patient omdat de patient zich gaat bewegen binnen de grenzen die gestelt worden door de psychiater die vaak anders zijn dan de maatschappij.

Wat ik dus wil zeggen is dat psychiaters mensen bekijken waar ze zelf regelscheppend bezig zijn geweest. Dus de theorie wordt getest op de mensen waar de theorie is aangeleert. Vaak is het zo dat je psychiaters mensen als niet normaal beschouwen en in hun dsm boekje iets opzoeken en zeggen jij hebt dat dus nu moet je naar mijn regels luisteren. En zo vespreid het controle systeem. Dit betekent dat voor patienten en psychiaters geen mogelijkheid is om te toetsen of iets klopt en zo het systeem in stant blijft en geen mogelijkheid tot ontsnappen bestaat of veranderingen aan te brengen van binnenuit.

[ludoke]

Artsenkrant :.... toch geen artikel van Ludwig Verduyn , die verdween bij de Morgen na zijn vervalst Reynders KBlux-afschrift ?
In het boek "Mijnheer Doktoor" lacht Dr Psychiater Deberdt in 2009 Freud vierkant uit met zijn penisnijd (1910). Maar eigenlijk moeten eerst concurrenrende psychiatrische thesissen rond 1900 met mekaar vergeleken worden. Zelfs later, in 1913 , sloot een bepaalde "school " afwijkende mensen op in een kluis op het Kerkhof van Landen ged. 9 dagen ( een noveen) Ref :"250 jaar Sint Gertrudisparochie te Landen"blz 30.
Ook in 2009 legt men best de huidige "scholen" naast mekaar... en bestudeert men beter eens de effectiviteit van de Universitaire Psychiatrie, die het houdt bij de DSM-3 R ..., en dan nog vooral inzake de vereiste Minimaal Psychiatrische Gegevens( MPG), die het RIZIV eist inzake financiering. Dus enkel symptoombeschrijving ( eigenlijk geen kunst.. en al eeuwen bedreven) zonder inhoudelijk debat.
Toch is studie ( zowel de linkse als de rechtse) van de psycho-analyse boeiend en noodzakelijk. Natuurlijk zal de gewone mens daar geen boodschap aan hebben, want wat hoort men op straat en in krant bij zelfmoord of psychotische daden : "die heeft iets in zijn hoofd gekregen"... Dat is het nivo anno 2009 en dus verkies ik toch nog soms de Freud van die prachtige affiche op de studentenkoten in 68. Verder merk ik dat zeer... zeer velen hun bezoeken aan allerlei "niet conventionele peuten" gretig betalen met sommen , die meer dan het dubbele zijn van de RIZIV-tarieven : al dan niet erkenning door het RIZIV is geen punt en mag er ook geen zijn in de skeptische optiek